“W cieniu korony. Muzycy w służbie Marii Klementyny Sobieskiej w Rzymie”
Zespół Muzyki Dawnej Giardino di Delizie
Lucia Pagano: Sopran
Ewa Anna Augustynowicz: Skrzypce Barokowe, Kierownik Artystyczny
Karla Bocaz Munoz: Skrzypce Barokowe
Kornelia Korecka: Skrzypce Barokowe
Yayoi Masuda: Skrzypce Barokowe*
Aki Takahashi: Skrzypce Barokowe
Altówka: Anna Skorupska
Agnieszka Oszańca: Wiolonczela
Silvia De Rosso: Kontrabas
Giorgia Zanin: Teorba
Lilianna Stawarz: Klawesyn
“W cieniu korony. Muzycy w służbie Marii Klementyny Sobieskiej w Rzymie”
GIOVANNI MOSSI (1680-1742)
Koncert nr 7 op. 2
NICOLA PORPORA (1686-1768)
Adelaide (1723): Timida pastorella
Siroe (1727): Gelido in ogni vena
Flavio Anicio Olibrio: Cieco Amor
GIOVANNI MOSSI (1680-1742)
Koncert nr 8 op. 2
FRANCESCO GASPARINI (1661-1727)
Il Faramondo: Amor cerca mercede, Sapi crudel, io t’amo
DOMENICO SARRO (1679-1744)
Valdemaro (1726): Meglio rifletti, e mira, Con placido sembiante
GIOVANNI MOSSI (1680-1742)
Koncert nr 3 op. 3
LEONARDO VINCI (1696-1730)
Artaserse: Per pietà, bell’idol mio
Giardino di Delizie to dynamiczny i kreatywny polsko-włoski zespół z Rzymu, założony w roku 2014 przez dr Ewę Annę Augustynowicz, skrzypaczkę i dyrektor artystyczną zespołu. Składa się z profesjonalnych artystek, wyspecjalizowanych w grze na instrumentach dawnych pochodzących głównie z Polski i Włoch, które kształciły się pod czujnym okiem wybitnych specjalistów muzyki dawnej i współpracują̨ i koncertują̨ regularnie z wybitnymi zespołami europejskimi. Zainspirowane słowami Tartiniego artystki są̨ przekonane, że “aby dobrze grać, trzeba umieć dobrze mówić”, dlatego też koncerty zespołu, niezwykle intensywne i fascynujące, są rezultatem historycznych i muzykologicznych badań, w centrum których znajdują się włoscy i polscy kompozytorzy. To właśnie odkrywanie na nowo, poprzez koncerty i działalność dyskograficzną, zapomnianych autorów muzyki instrumentalnej rzymskiej 17 wieku jak i tych, którzy inspirowali się Polską lub żyli i tworzyli w Polsce jest misją dyrektor artystycznej zespołu doktor Ewy Anny Augustynowicz. Rezultatem tego filologicznego podejścia do wykonawstwa muzyki dawnej są nagrania zespołu.
Zespół koncertował podczas wielu ważnych festiwali we Włoszech i za granicą oraz nagrał do tej pory 8 płyt dla renomowanej firmy fonograficznej Brilliant Classic i 1 dla Da Vinci Publishing:
Lonati: Complete Sinfonias (2018 pierwsze nagranie światowe)
Gems of the Polish Baroque (2020)
Colista: Sinfonie a tre (2020 pierwsze nagranie światowe)
Stradella: Complete: Violin Sinfonias (2021)
Isabella Leonarda: Complete Trio Sonatas (2022)
Alla Polacca. Polish influences in Baroque music (04.2022)
Carlo Mannelli: Trio Sonatas op. 3 (3023 pierwsze nagranie światowe)
Colista: Cantatas&Arias (2024 pierwsze nagranie światowe)
Carlo Mannelli: Trio Sonatas op. 2 (2025 pierwsze nagranie światowe)
Wiele z tych publikacji to pierwsze nagrania światowe, których wydanie spotkało się z bardzo pozytywnymi reakcjami ze strony krytyki
międzynarodowej, 3 płyty były nominowane do prestiżowej nagrody Preis der deuschen Schallplattenkritik a przedostatnia do prestiżowej nagrody ICMA.
Więcej informacji na ten temat znajduje się na stronie zespołu: www.giardinodidelizie.com
Opis programu
W maju 1719 roku do Rzymu zawitała młoda, pełna energii i uroku arystokratka, wnuczka sławnego w całej Europie króla polskiego Jana III, świeżo poślubiona per procura w Bolonii żona Jakuba III Stuarta, Pretendenta do tronu Anglii, Szkocji i Irlandii MARIA KLEMENTYNA SOBIESKA. W pierwszych dniach pobytu młoda dama zamieszkała u sióstr urszulanek niedaleko Porta del Popolo, a po oficjalnym ślubie, który miał miejsce w niewielkim Montefiascone 1 września 1719 r., już z mężem, w Palazzo del Re, położonym przy SS. Apostoli w Rzymie. Jak się miało szybko okazać, miłość do muzyki silnie połączyła tę parę w początkowym okresie małżeństwa. Wkrótce oboje zaczęli pełnić zaszczytną funkcję patronów najbardziej eleganckiego i wpływowego teatru operowego w Rzymie Teatro d’Alibert (od 1726 Teatro delle Dame). W ciągu prawie dziesięcioletniego patronatu (1720-1730) małżonkom zadedykowano opery skomponowane przez tak wybitnych twórców jak m.in. Francesco Gasparini, Nicola Porpora, Domenico Sarro, Leonardo Vinci. W poświęconym im repertuarze na scenie teatru operowego zadebiutował najsłynniejszy kastrat Carlo Broschi, znany lepiej jako Farinelli, i nieustępujący mu pod względem wokalnym inny wybitny wychowanek Porpory, Gaetano Majorano, znany jako Caffarelli.
Pojawili się także inni znakomici śpiewacy jak Giovanni Carestini, Gaetano Berenstadt, Domenico Gizzi, Giovanni Battista Minelli, Antonio Pasi, Gaetano Fontana, znany jako Farfallino i wielu innych.
Konsekwentnie pierwszą operą karnawału honorowano Jakuba III, drugą, jego żonę Marię Klementynę. Podczas koncertu usłyszymy arie z wybranych oper zadedykowanych Marii Klementynie Sobieskiej. Kompozytorem, który napisał najwięcej honorujących ją oper był pochodzący z Neapolu Nicola Porpora, znakomity kompozytor i wybitny nauczyciel śpiewu. Usłyszymy pojedyncze arie z jego Eumene (1721), Flavio Anicio Olibrio (1722), Adelaide (1723) i Siroe (1727), ale także arie z Faramondo (1720) F. Gaspariniego, Valdemaro (1726) Sarra i niezwykle popularnego w XVIII wieku Artaserse (1730) Vinciego. Uzupełnienie repertuaru wokalnego stanowić będzie muzyka instrumentalna kompozytorów związanych z rzymskim dworem Stuartów – G. Mossiego i G. B. Costanziego. Wspaniałe talenty przywołanych artystów, gatunek operowy i przestrzeń teatru publicznego zostały w przypadku mecenatu Stuartów wykorzystane w służbie polityki, a dokładnie działań Jakuba III Stuarta mających na celu wzmacnianie jego prestiżu prawowitego władcy Anglii, Szkocji i Irlandii oraz pozycji na arenie europejskiej. Nie zapominajmy jednak, że zapewniały też zmysłową i estetyczną przyjemność. Taki cel bez wątpienia spełniają i dzisiaj, o czym będziemy się mogli przekonać już wkrótce, podczas koncertu.
dr Aneta Markuszewska
Organizacja
Fundacja Giardino di Delizie
Lilianna Stawarz – dyrektor honorowy
Ewa Anna Augustynowicz – dyrektor artystyczny
Anna Skorupska – dyrektor produkcji
Aneta Markuszewska – kurator muzykologiczny
Instytut Polski Rzym
Małgorzata Furdal – dyrektor
Magdalena Widłak Avolio – odpowiedzialna za promocję muzyki
Eliza Olszańska – grafik
Sobieska International Music Festival
Festiwal poświęcony jest dwóm kobietom z polskiej rodziny królewskiej: Marii Kazimierze Sobieskiej, żonie Jana III, zwycięzcy bitwy pod Wiedniem (1683) oraz Marii Klementynie Sobieskiej, jego wnuczce i żonie Jakuba III Stuarta, pretendenta do tronu Anglii, Szkocji i Irlandii. W latach ich obecności w Rzymie, obejmujących prawie cały okres od 1699 do 1735 roku, najpierw Maria Kazimiera, a następnie Maria Klementyna dobrze wpisały się w lokalne środowisko arystokratyczne i stały się – pełniąc ważną rolę mecenasów w dziedzinie muzyki i teatru – częścią elity kulturalnej Wiecznego Miasta. Wystarczy wspomnieć, że dla Marii Kazimiery komponowali tacy kompozytorzy jak Alessandro i Domenico Scarlatti czy Silvius Leopold Weiss, a Maria Clementina była inspiracją dla utworów Nicoli Porpory, Leonarda Vinci, Giovanniego Mossi, Domenico Sarro i Francesco Gaspariniego. Celem Festiwalu jest przypomnienie i przywrócenie do życia muzyki powstałej w tym kontekście, która świadczy o tym, jak bardzo goście z różnych krajów, w tym przypadku z Polski, osiedlając się w Rzymie na dłuższy czas wraz ze swoimi dworami, przyczynili się do wzbogacenia dziedzictwa kulturowego miasta. W ramach tegorocznej, drugiej edycji Festiwalu publiczność usłyszała trzy oryginalne programy, w wykonaniu polskich i włoskich muzyków. W maju 2025 r. zespół Giardino di Delizie wystąpił z koncertami “W cieniu korony. Muzycy w służbie Marii Klementyny Sobieskiej w Rzymie” w miejscach, w których gościła polska arystokratka – w Bazylice Św. Cecylii na Zatybrzu i w Rocca dei Papi w Montefiascone. Z kolei we wrześniu zespół Arianna Art Ensemble z Palermo wykonał w Bazylice Świętych Dwunastu Apostołów w Rzymie oratorium “Święty Kazimierz Król Polski” skomponowane przez Alessandra Scarlattiego dla Marii Kazimiery. W ostatnich koncertach „Dwaj Scarlatti i ich mecenasi: królowa Sobieska i kardynał Ottoboni”, w Rzymie, we Frascati i w Neapolu zabrzmiały arie z zapomnianych oper Alessandra i Domenica Scarlattich.
W cieniu korony. Muzycy w służbie Marii Klementyny Sobieskiej w Rzymie.
Koncert „W cieniu Korony. Muzycy w służbie Marii Klementyny Sobieskiej w Rzymie ” w Pałacu Sulisław
4 grudnia, godz. 18:00
Sala Kolumnowa (Hotel Chopin)
Wstęp wolny, ale obowiązuje bezpłatna rezerwacja miejsc. Ilość miejsc ograniczona, decyduje kolejność zgłoszeń!
501 627 775
rezerwacja@sulislaw.pl
